Droomhuis Duitsland

• Uw hypotheek en belasting.

Onderstaande informatie is afkomstig van de belastingdienst:

Emigratie en belastingen

 
Als u in het buitenland gaat wonen, dan is er meestal sprake van emigratie. Emigratie heeft gevolgen voor de heffing van de inkomstenbelasting en de premieheffing volksverzekeringen. Als u gaat emigreren is het belangrijk om te weten wanneer er sprake is van emigratie.

Wanneer is er sprake van emigratie?

Als u in een ander land gaat wonen, is er meestal sprake van emigratie. Het woord 'meestal' duidt erop dat niet in alle gevallen bij het verlaten van Nederland sprake is van emigratie. Er zijn situaties waarbij er voor de belastingheffing geen sprake is van emigratie. In die situaties blijft de Belastingdienst u als inwoner van Nederland beschouwen. De informatie over de gevolgen van emigratie voor de belastingen en premieheffing volksverzekeringen is dan niet voor u bedoeld.
 

Informatie met betrekking tot emigreren en belastingen kunt u vinden bij de Belastingdienst onder de link ´Onderwerpen voor Particulieren´.

Uit de informatie die te lezen valt op de website van de belastingdienst wordt niet helemaal duidelijk in welk geval (en waarom) u ervoor zal kiezen om als binnenlands belastingplichtige behandeld te worden, daarom hieronder een toelichting:

Binnenlands belastingplichtige of buitenlands belastingplichtige ?

Allereerst dit overzicht:

Het volgende wordt in Nederland belast (belastingverdrag Nederland - Duitsland):  

• Loon uit Nederland
• Inkomen uit onderneming voorzover verdiend in Nederland
• Uitkering uit overheidspensioen/VUT
• AOW
• WAO
• Ziektewet
• Wachtgeld etc.

Het volgende wordt in Duitsland belast: 

• Bedrijfspensioenen/VUT uit de particuliere sector
• Inkomen uit huidige activiteiten voorzover die in Duitsland verdiend zijn

U heeft ná de emigratie nog inkomsten uit Nederland
Inkomsten uit Nederland zijn bijvoorbeeld inkomsten uit een (vroegere) dienstbetrekking of uit onroerend goed.

Over de periode vóór het vertrek naar Duitsland moet u in Nederland belasting betalen. U bent namelijk tot het moment van vertrek binnenlandse belastingplichtige. Na uw emigratie heeft nog bepaalde inkomsten of vermogensbestanddelen (bijvoorbeeld inkomsten uit (vroegere) dienstbetrekking of onroerende zaken) in Nederland. U moet hierover (dus over de Nederlandse inkomsten) belasting blijven betalen in Nederland. U bent dan voor de Nederlandse Belastingdienst buitenlandse belastingplichtige. Na uw emigratie wordt u ook in Duitsland belastingplichtig. Over de inkomsten die u in Duitsland (eventueel) gaat krijgen, moet u daar belasting betalen.

U mag er in het jaar van emigratie altijd voor kiezen om gedurende het hele jaar als inwoner van Nederland beschouwd te worden. U wordt dan in het hele jaar van emigratie behandeld alsof u binnenlandse belastingplichtige bent.

Als u na emigratie inkomsten uit Nederland hebt, en omdat je gaat emigreren naar Duitsland, waarmee Nederland een belastingverdrag heeft, mag u niet alleen in het jaar van emigratie, maar ook in de jaren na emigratie ervoor kiezen om behandeld te worden alsof u binnenlandse belastingplichtige bent.

Als u kiest voor behandeling als binnenlandse belastingplichtige, moet u zowel in Nederland als in Duitsland alle inkomsten (dus zowel de Nederlandse inkomsten als de Duitse inkomsten: uw zogenoemde wereldinkomen) opgeven. U hoeft echter niet over dezelfde inkomsten in beide landen belasting te betalen.

Als u na uw emigratie nog wel bepaalde Nederlandse inkomsten heeft, bent u voor de Nederlandse inkomstenbelasting 'buitenlands belastingplichtig' of vanaf 1 januari 2001 naar keuze fictief binnenlands belastingplichtige.

Kiezen voor behandeling als binnenlandse belastingplichtige kan voordelig zijn, zeker als u in Nederland werkt (of andere inkomsten in Nederland heeft) of als u een fiscale partner heeft. Deze keuze maakt u op de 'Aangifte inkomstenbelasting'. Als u kiest voor behandeling als binnenlandse belastingplichtige, blijft u bijvoorbeeld recht houden op:

• heffingskortingen (kortingen op de belasting).

• aftrek van (hypotheek)rente en kosten van geldleningen voor de eigen woning in het buitenland.

• een heffingvrij vermogen in box 3.

• persoonsgebonden aftrek, zoals aftrek van ziektekosten of andere buitengewone uitgaven.

Als u met uw fiscale partner beide kiest voor behandeling als binnenlandse belastingplichtige, heeft u beiden meestal recht op de genoemde voordelen. Bovendien kunt u dan bijvoorbeeld gebruik blijven maken van uitbetaling van de heffingskorting aan de minst verdienende partner.

Als u na uw emigratie nog wel bepaalde Nederlandse inkomsten heeft, bent u voor de Nederlandse inkomstenbelasting 'buitenlands belastingplichtig' of vanaf 1 januari 2001 naar keuze fictief binnenlands belastingplichtige.

BIJLEENREGELING EIGEN WONING

De bijleenregeling is een nieuwe regeling in de inkomstenbelasting die er op toeziet dat de vrijgekomen overwaarde van de eigen woning wordt geïnvesteerd in de nieuw aan te kopen woning. Dit wordt bereikt door bij verhuizing naar een duurdere woning de extra renteaftrek aan banden te leggen. Extra renteaftrek wordt alleen toegestaan voor zover de aankoopprijs van de nieuwe woning de verkoopprijs van de oude woning te boven gaat. In dit artikel zullen wij een aantal veelgestelde vragen en antwoorden ten aanzien van de bijleenregeling voor de eigen woning behandelen. De bijleenregeling is met ingang van 1 januari 2004 in werking getreden.

Hoe zag de hypotheekrenteaftrek tot 1 januari 2004 eruit?
De rente van de lening voor de aankoop, het onderhoud of de verbetering van de eigen woning was aftrekbaar. Als daarna de schuld werd verhoogd was de rente over het verhoogde deel van de schuld aftrekbaar als het geleende geld werd gebruikt ten behoeve van de eigen woning (voor onderhoud of verbetering).

Hoe zit de nieuwe regeling in elkaar?
Indien door verhuizing naar een nieuwe duurdere woning de hypotheekschuld wordt verhoogd, wordt de aftrek van de hypotheekrente voortaan alleen toegestaan voorzover de hypotheekverhoging nodig is om het verschil tussen de aankoopprijs van de nieuwe woning (inclusief verwervingskosten) en de opbrengst van de oude (na aftrek van kosten) te financieren.

Iemand die dus de gemaakte winst over zijn oude huis niet gebruikt voor de financiering van zijn nieuwe huis, maar gebruikt voor het financieren van andere bestedingen dan de eigen woning (consumptie en/of beleggingen), kan weliswaar een hogere hypotheek afsluiten op zijn nieuwe huis, maar krijgt dan te maken met een beperkte hypotheekrenteaftrek. De rente die hoort bij het deel van de hypotheekschuld dat nodig is omdat de 'winst' op de oude woning niet is gebruikt om de woning te financieren, is dus niet meer aftrekbaar.

Voorbeeld:
Stel dat iemand zijn woning verkoopt voor € 260.000 en het restant van zijn hypotheekschuld bedraagt € 200.000. Vervolgens koopt diegene een huis van € 350.000 (inclusief aankoopkosten).

De maximale hypotheek waarvoor renteaftrek geldt, bedraagt dan € 290.000.


Aankoopsom nieuwe woning € 350.000
Vervreemdingssaldo € 60.000 (€ 260.000 -/- € 200.000)
Eigen woningschuld € 290.000

Als in dit voorbeeld een hypotheek wordt afgesloten die hoger is dan € 290.000, dan is de rente over dat hogere deel niet meer aftrekbaar.
 

Wat gebeurt er bij goedkoper wonen?

Ook indien u verhuist naar een goedkopere woning, wordt u geconfronteerd met de gevolgen van de bijleenregeling. Verhuist u naar een goedkopere woning, dan zou dit volgens de hoofdregel betekenen dat wellicht voor een deel geen renteaftrek kan worden verkregen over de nieuwe hypotheek. Dit vond de wetgever onredelijk. Daarom is in de bijleenregeling opgenomen dat bij een verhuizing naar een goedkopere woning aftrek mogelijk blijft tot het bedrag van de oude hypotheekschuld, tenzij de verwervingskosten (aankoopprijs + kosten koper) van de nieuwe goedkopere woning lager zijn dan de oude hypotheekschuld. Uw overwaarde hoeft u bij verhuizen naar een goedkopere woning dan niet (geheel) in te brengen, maar deze overwaarde moet u wel 'achter de hand' houden. De Belastingdienst ziet uw overwaarde in die situatie als een Eigen Woning Reserve. Dit is een soort fictieve rekening waarop uw overwaarde wordt geboekt. De Eigen Woning Reserve blijft daar 5 jaar staan, waarna het vervalt. Gaat u gedurende die 5 jaar echter verbouwen aan uw goedkopere woning, dan kunt u de verbouwing niet meefinancieren met renteaftrek zolang u nog een Eigen Woning Reserve hebt. U wordt als het ware geacht uw overwaarde te gebruiken voor uw verbouwing. Uw Eigen Woning Reserve neemt dan af met het bedrag waarvoor u gaat verbouwen.
 

Voorbeeld:
Iemand verkoopt zijn huis voor € 250.000 en het restant van zijn hypotheekschuld bedraagt
€ 150.000. Hij koopt een nieuwe woning voor € 200.000.
Omdat hij goedkoper is gaan wonen, mag hij voor de renteaftrek een schuld van € 150.000 in aanmerking nemen. Dat bedrag is immers gelijk aan de oude hypotheekschuld en is ook minder dan de koopsom van de nieuwe woning.
Zijn eigenwoningreserve van € 100.000 (€ 250.000 minus € 150.000), neemt af met € 50.000. Immers, doordat hij een schuld in aanmerking mag nemen van € 150.000, heeft hij € 50.000 in zijn nieuwe woning gestopt.


Wat gebeurt er bij het tijdelijk betrekken van een huurwoning of bij vertrek naar het buitenland?
Bij de verkoop van de eigen woning en het betrekken van een huurwoning of vertrek naar het buitenland is niet langer sprake van een eigenwoningschuld. Het vervreemdingssaldo dat is behaald bij de verkoop van de woning, wordt toegevoegd aan de eigenwoningreserve. Na een periode van 5 jaar vervalt deze eigenwoningreserve. Wanneer echter binnen een termijn van 5 jaar na verkoop weer een woning wordt gekocht, dan zal de eigenwoningreserve van de oude woning alsnog in aanmerking worden genomen bij het bepalen van de maximale renteaftrek. Deze maatregel is noodzakelijk om te voorkomen dat mensen proberen de regeling te ontwijken. Bijvoorbeeld door de oude woning te verkopen, tijdelijk te huren en dan weer een nieuwe woning kopen.

Wat gebeurt er als de oude woning met verlies wordt verkocht?
Indien er na de verkoop van de woning toch nog een restschuld over blijft, is de verschuldigde rente over een dergelijke restschuld niet aftrekbaar in box I als rente ter zake van eigenwoningschuld. Als de nieuwe woning bij een volgende verhuizing (binnen 5 jaar) wel met winst wordt verkocht, wordt het positieve vervreemdingssaldo aan de (negatieve) eigenwoningreserve toegevoegd. Op deze wijze kan een verlies op de eigen woning verrekend worden met de eventuele winst op de volgende woning.

Hoe pakt de bijleenregeling bij echtscheiding uit?
Hierbij is het van belang of de woning al dan niet tot de (beperkte) huwelijksgemeenschap behoort en of ook in de huwelijksvoorwaarden een verrekenbeding is opgenomen. Uitgangspunt is dat als de woning tot de goederengemeenschap behoort en de echtgenoten verkopen deze woning, zij beiden een overwaarde kunnen realiseren. Is slechts één van de partners de eigenaar en behoort de woning niet tot de (beperkte) huwelijksgemeenschap, dan raakt de bijleenregelingalleen slechts deze partner. Bevatten de huwelijksvoorwaarden een verrekenbeding op grond waarvan de meerwaarde van de woning bij echtscheiding toekomt aan de partner die geen eigenaar is, dan kunnen de echtgenoten op gezamenlijk verzoek de eigenwoningreserve verdelen naar de mate waarin zij feitelijk gerechtigd waren tot de overwaarde.


Bron: Ministerie van Financiën
 stand van zaken in januari 2004.)

Eigenwoningschuld
De schuld ter zake waarvan de rente als aftrekbare kosten met betrekking tot een eigen woning in aanmerking wordt genomen (schuld waarvan de rente aftrekbaar is).

Vervreemdingssaldo eigen woning
Het verschil tussen de netto-verkoopopbrengst van een eigen woning en de eigenwoningschuld met betrekking tot die woning. De netto-verkoopopbrengst van een eigen woning is de verkoopopbrengst verminderd met de kosten ter zake van de verkoop, zoals makelaarscourtage.

Eigenwoningreserve
Het bedrag waarvoor bij aankoop van een nieuwe eigen woning geen eigenwoningschuld kan worden aangegaan. Met andere woorden: het bedrag dat "verplicht" voor de financiering van de nieuwe eigen woning moet worden aangewend.